Aan het woord is Dianda Veldman, voorzitter van de Patiëntenfederatie Nederland. Zij heeft het over het recent gelanceerde ‘Vliegwiel voor innovatie’. Een coalitie van stakeholders uit het hele zorgspectrum, leveranciers, overheden, verzekeraars, aanbieders en patiënten, gaat de komende maanden de basis leggen voor praktische opschaling van digitale zorgvernieuwing. Daarbij gaat het erom dat de zorginnovatie zorgt voor een transitie van zorglevering en zorgafspraken en er niet bovenop komt te liggen.
“We balen er al langer van dat er zo veel goede digitale innovaties zijn, maar dat de invoering ervan zo traag gaat. De urgentie is er wel degelijk om betere, betaalbare zorg te bieden. Er zijn ook al afspraken hiervoor tussen verzekeraars en bijvoorbeeld ziekenhuizen, maar zo kleinschalig nog. Dat moet sneller.”
Breed draagvlak nodig
Hoewel voor de belangenorganisatie de achterban van patiënten vooropstaat, weet Veldman dat een win-win situatie voor alle betrokken stakeholders nodig is voor een breed draagvlak. Het uitgangspunt van de door de Patiëntenfederatie geïnitieerde Vliegwiel-coalitie zijn dan ook de Triple Aim-uitkomsten van zorgvernieuwing, ofwel digitale toepassingen die: • patiënten een beter gezondheid opleveren • de kwaliteit van zorg verbeteren • op zorgkosten besparen
Digitale innovatie vereenvoudigen
Het doel is het ontwikkelen van een raamwerk, de zogeheten innovatie-arrangementen waarbinnen zorgverzekeraars en zorginstellingen zoals ziekenhuizen afspraken maken om digitale innovatie in te voeren en op te schalen.
“We willen hiermee het invoeren van innovaties vereenvoudigen,” stelt Dianda Veldman. “Door betrokken partijen te helpen bij het beantwoorden van vragen zoals: hoe betalen we een digitale innovatie, hoe kunnen we dit doorvoeren, welke afspraken moeten we hiervoor maken met verzekeraars en leveranciers.”
Meerjarige afspraken
Veldman benadrukt dat er alleen kaders geschapen worden om te faciliteren bij zaken zoals de complexe veranderprocessen bij zorgaanbieders. Deelnemende partijen maken zelf alle afspraken over hoe bepaalde zorg met behulp van e-health toepassingen omgezet wordt. Er wordt bijvoorbeeld niets vastgelegd over een keuze voor een bepaalde leverancier van zorginnovaties.
Voor de arrangementen kunnen meerjarige afspraken gemaakt worden, zodat er bij zorgaanbieders ruimte is voor het omscholen van medewerkers, het opvangen van teruglopende omzet of voor investeringen in benodigde technologie. Maar ook gezamenlijke condities en afspraken die de zorgverzekeraar kan hanteren om diens investeringen te waarborgen, zoals kostenefficiëntie.
‘We willen alles meenemen’
Eind september sloot de inschrijvingstermijn voor in te dienen concepten en ideeën, stelt Veldman. “Dat was eerst 8 september, we hebben dit uitgesteld omdat er zoveel goede ideeën zijn en het zonde is om niet alles mee te nemen.”
Panels van patiënten en van professionals (verzekeraars, artsen, zorgleveranciers) met e-health affiniteit selecteren vervolgens twee toepassingsgebieden waarvoor innovatiearrangementen ontworpen worden. Een gebied betreft specifiek ziekenhuizen, het andere gebied wordt breder ingevuld.
Half november moet duidelijk zijn om welke gebieden het gaat. Nog voordat in 2018 de inkoop van zorg voor 2019 begint, moeten de innovatie-arrangementen beschikbaar zijn, zodat de eerste effecten dat jaar al merkbaar zijn. Veldman: “We zijn ervan overtuigd dat we het enthousiasme dat bestaat voor e-health, met dit vliegwieleffect eindelijk de opschaling krijgt die nodig is.”
