KPMG: amper 2 procent zorgorganisaties heeft AI opgeschaald

do 19 november 2026 - 10:35
KPMG: amper 2 procent zorgorganisaties heeft AI opgeschaald
AI
Onderzoek

Hoewel zorgorganisaties wereldwijd fors investeren in kunstmatige intelligentie, blijft grootschalige implementatie vooralsnog uitzonderlijk. Uit de Global Healthcare CEO Outlook 2026 van KPMG blijkt dat amper 2 procent van de onderzochte zorgorganisaties AI volledig heeft geïntegreerd in de belangrijkste klinische en operationele processen. Tegelijkertijd verwacht 91 procent van de zorgbestuurders dat hun personeelsbestand de komende drie jaar zal groeien. Volgens KPMG vraagt de volgende fase van AI in de zorg vooral om een fundamentele herinrichting van zorgprocessen, investeringen in digitale infrastructuur en ontwikkeling van medewerkers.

Voor het onderzoek ondervroeg KPMG honderd CEO's uit de gezondheidszorg, als onderdeel van een wereldwijde enquête onder 1.400 bestuurders. Daaruit blijkt dat de sector weliswaar stappen zet met AI, maar dat de technologie nog nauwelijks heeft geleid tot een organisatiebrede transformatie.

Van AI-toepassing naar zorgtransformatie

Van de ondervraagde zorgbestuurders geeft 52 procent aan dat AI inmiddels op meerdere terreinen wordt toegepast en aantoonbare positieve resultaten begint op te leveren. Nog eens 41 procent bevindt zich in een experimentele fase of zet AI selectief in, met beperkte impact. Bij 5 procent is AI geïntegreerd in digitale en virtuele zorgpaden. Slechts 2 procent heeft de technologie volledig opgeschaald, met meetbare effecten op de belangrijkste zorg- en bedrijfsprocessen.

De investeringsbereidheid is desondanks groot. Maar liefst 83 procent van de bestuurders beschouwt AI als een belangrijke investeringsprioriteit voor de komende drie jaar. Bijna een kwart verwacht de investeringen binnen zes tot twaalf maanden terug te verdienen. Volgens Beccy Fenton, Global Head of Healthcare bij KPMG International, ligt de uitdaging vooral bij de vertaling van afzonderlijke toepassingen naar nieuwe zorgmodellen. Zo kan automatische spraakgestuurde verslaglegging de administratieve belasting van artsen verminderen, zonder dat daardoor automatisch meer patiënten behandeld kunnen worden.

Daarvoor moeten ook de onderliggende zorgprocessen veranderen. Van preventie en diagnostiek tot behandeling, herstel en nazorg. Pas wanneer vrijgekomen tijd daadwerkelijk anders wordt ingezet en bestaande knelpunten worden aangepakt, kan AI bijdragen aan een grotere behandelcapaciteit.

Personeelsparadox

Opvallend is dat 91 procent van de ondervraagde zorgbestuurders verwacht dat het personeelsbestand de komende drie jaar zal toenemen. Dat staat op het eerste gezicht haaks op de verwachting dat AI bepaalde werkzaamheden kan overnemen. Zo voorziet 29 procent binnen twaalf maanden personeelsreducties als gevolg van AI. Nog eens 59 procent verwacht binnen twee tot vijf jaar een afname van personeel in bepaalde organisatieonderdelen.

Die ontwikkelingen hoeven elkaar niet uit te sluiten. Terwijl sommige administratieve en ondersteunende taken verdwijnen of veranderen, kan de behoefte aan medewerkers in andere functies juist toenemen. Voor 58 procent van de bestuurders vormen tekorten aan de juiste vaardigheden een belangrijke personeelsuitdaging. Bij 83 procent heeft de opkomst van AI inmiddels geleid tot een heroverweging van de competenties die nodig zijn voor instapfuncties.

Daarnaast investeert 84 procent in het behouden en omscholen van medewerkers. Het aantrekken van personeel met AI- en technologievaardigheden krijgt eveneens meer aandacht. Inmiddels doet 78 procent van de organisaties dit, tegenover 56 procent in 2025. De onderzoeksresultaten benadrukken daarmee het belang van personeelsontwikkeling bij digitale zorgtransformatie. Technologische innovatie vraagt niet alleen om nieuwe systemen, maar ook om andere vaardigheden, functies en manieren van samenwerken.

Knelpunten

Een andere belangrijke uitdaging is de beschikbaarheid en kwaliteit van gegevens. Hoewel 81 procent van de zorgbestuurders vertrouwen heeft in de gereedheid van de eigen data voor AI-toepassingen, beschouwt 45 procent datakwaliteit en databeschikbaarheid als een obstakel bij implementatie.

Daarnaast geeft 62 procent aan door de opkomst van AI en strengere eisen rond datasoevereiniteit meer aandacht te besteden aan interne datagovernance en controle. Volgens Chris Gibbons, Global Healthcare AI Lead bij KPMG International, is duurzame opschaling van AI niet mogelijk zonder investeringen in de onderliggende digitale platforms. Voor Europese zorgorganisaties zijn daarbij interoperabiliteit, veilige gegevensuitwisseling en de ontwikkeling van de European Health Data Space (EHDS) relevante aandachtspunten.

Ook digitale weerbaarheid speelt een steeds grotere rol. Meer dan de helft van de bestuurders (55 procent) noemt verbeterde dreigingsdetectie en beveiliging als een van de belangrijkste voordelen van AI. Tegelijkertijd beschouwt 51 procent integraal inzicht in de toeleveringsketen, ondersteund door data en digitale technologie, als een belangrijke prioriteit.

Naarmate zorgorganisaties afhankelijker worden van digitale systemen, wordt niet alleen informatiebeveiliging belangrijker, maar ook de continuïteit van zorg bij technische storingen, cyberincidenten of problemen bij leveranciers.

Bestuurlijke keuzes

Voor Nederlandse ziekenhuizen, eerstelijnsorganisaties en aanbieders van langdurige zorg benadrukken de onderzoeksresultaten dat succesvolle digitalisering meer vraagt dan het invoeren van afzonderlijke AI-toepassingen. Tijdsbesparing bij administratieve werkzaamheden betekent immers niet automatisch dat wachttijden afnemen, de toegankelijkheid verbetert of de werkdruk structureel daalt. Daarvoor moeten organisaties ook kijken naar de effecten op volledige zorgpaden en de inzet van beschikbare capaciteit.

Die vraagstukken staan eveneens centraal tijdens de ICT&health World Conference 2027, die van 26 tot en met 28 januari plaatsvindt in Maastricht. Zorgbestuurders, professionals, onderzoekers, beleidsmakers en technologiebedrijven bespreken daar hoe AI en andere digitale innovaties kunnen bijdragen aan aantoonbare verbeteringen in de gezondheidszorg.

Het KPMG-onderzoek laat vooral zien dat de volgende fase van AI-implementatie in de zorg niet wordt bepaald door het aantal gebruikte toepassingen. De belangrijkste uitdaging is om technologie, personeel en zorgprocessen zodanig met elkaar te verbinden dat digitale innovatie daadwerkelijk bijdraagt aan betere en toekomstbestendige zorg.

Het onderzoek is gebaseerd op antwoorden van honderd CEO's van zorgondernemingen met een jaaromzet van meer dan 500 miljoen dollar. De enquête werd tussen 11 augustus en 21 september 2026 uitgevoerd in twaalf markten. De resultaten weerspiegelen verwachtingen en ervaringen van bestuurders en vormen geen onafhankelijke meting van klinische effecten.

Voeg ICT&health toe aan Google

Toon meer content van ICT&health in Google Zoeken.

Toevoegen aan Google

Ook dit onderwerp krijgt een prominente plek tijdens de ICT&health World Conference 2027. Wil je erbij zijn en niets missen? Reserveer dan tijdig je ticket.