SmartIQ technologie verlaagt stralingrisico bij hartingrepen

wo 21 oktober 2026 - 07:00
SmartIQ technologie verlaagt stralingrisico bij hartingrepen
Technologie
Nieuws

Interventiecardiologen van het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ) in Tilburg werken naar eigen zeggen als eersten ter wereld met de nieuwe SmartIQ-technologie in het cathlab. De technologie, ontwikkeld in samenwerking met Philips, moet tijdens hartkatheterisaties en dotterprocedures de stralingsbelasting verminderen en tegelijk de beeldkwaliteit verbeteren. Dat is vooral relevant voor cathlabmedewerkers, die tijdens hun werk langdurig aan röntgenstraling worden blootgesteld en ter bescherming zware loodschorten dragen.

Werken met röntgenbeelden is onmisbaar bij veel interventies aan het hart, maar brengt ook risico’s met zich mee. Cathlabmedewerkers dragen daarom vaak zware loodschorten, die kunnen bijdragen aan rugklachten en andere orthopedische problemen. Ook langdurige blootstelling aan straling brengt gezondheidsrisico’s met zich mee, waaronder een verhoogde kans op staar en kanker. SmartIQ moet de stralingsbelasting verminderen, terwijl de beeldkwaliteit behouden blijft of verbetert. Een scherp beeld is essentieel om complexe ingrepen nauwkeurig uit te voeren.

Samenwerking met Philips

Jonathan Halim, interventiecardioloog bij het ETZ, wijst erop dat de vergrijzing samengaat met een toename van complexe dotterprocedures. Omdat deze ingrepen vaak langer duren, neemt ook de blootstelling aan straling toe. Daarom reageerde het ETZ enthousiast op het verzoek van Philips om mee te denken over de ontwikkeling van SmartIQ.

Het ETZ werkt al langere tijd samen met Philips. Binnen die samenwerking is SmartIQ stapsgewijs getest en geoptimaliseerd voor toepassing in de dagelijkse praktijk. Daarbij keken de betrokkenen onder meer naar de beeldkwaliteit en het gebruiksgemak. Vervolgens onderzochten Halim en Fabio de Rooij, student geneeskunde aan de Universiteit Maastricht, of het gebruik van SmartIQ daadwerkelijk leidt tot een lagere stralingsblootstelling.

Stralingsreductie tot 40 procent

Om het effect van SmartIQ te beoordelen, werd de stralingsdosis bij medewerkers gemeten tijdens 272 diagnostische hartkatheterisaties en dotterprocedures. Uit de metingen bleek dat de stralingsblootstelling met de nieuwe technologie tot 40 procent lager lag dan bij de controlegroep, die met de bestaande technologie werkte. Ook de beeldkwaliteit bleek beter. Volgens Halim kan de technologie bijdragen aan het verminderen van de stralingsbelasting bij de bron. Wanneer de blootstelling tijdens afzonderlijke procedures afneemt, kan dat op termijn verschil maken voor medewerkers die dagelijks in het cathlab werken.

Het ETZ wil SmartIQ ook toepassen in het nieuwe Acuut Centrum, dat naar verwachting begin 2027 opent. In dit centrum komen onder meer de spoedeisende hulp, operatiekamers en cathlabs dichter bij elkaar. Daarnaast worden geavanceerde loodschermen van het Rampart-systeem geïnstalleerd om de stralingsblootstelling verder te beperken. De werkwijze van het ETZ trekt inmiddels belangstelling van cardiologen uit andere landen, die het ziekenhuis bezoeken om te zien hoe SmartIQ in de praktijk wordt toegepast. Met de geplande implementatie in het nieuwe Acuut Centrum krijgt het gebruik van de technologie een vervolg.

Onderzoek naar SmartIQ

Fabio de Rooij raakte betrokken bij het onderzoek vanuit zijn werk bij de researchafdeling Cardiologie van het ETZ. Toen hij een onderwerp zocht voor zijn wetenschappelijke stage, besprak hij met de cardiologen welke onderzoeksvraag relevant zou zijn voor de praktijk. Dat leidde tot het onderzoek naar de effecten van SmartIQ op de stralingsblootstelling.

De Rooij besteedde vier weken voltijds aan de analyse van de gegevens en het schrijven van het wetenschappelijke artikel. Daarbij kreeg hij de ruimte om onderzoekservaring op te doen en te leren van zowel successen als fouten. De volgende stap is publicatie van de onderzoeksresultaten. Veilig werken zonder loodschort is voorlopig nog geen realiteit. Een verdere vermindering van de stralingsbelasting kan wel een stap in die richting zijn.

LumiGuide

Ook andere technologieën richten zich op het terugdringen van stralingsbelasting bij beeldgestuurde ingrepen. Zo beschreven we eind vorig jaar de LumiGuide-technologie van Philips, die met licht in plaats van röntgenstraling de positie van katheters in het lichaam zichtbaar maakt. Net als SmartIQ is deze technologie gericht op het ondersteunen van interventies met behulp van geavanceerde beeldvorming.

Voeg ICT&health toe aan Google

Toon meer content van ICT&health in Google Zoeken.

Toevoegen aan Google

Ook dit onderwerp krijgt een prominente plek tijdens de ICT&health World Conference 2027. Wil je erbij zijn en niets missen? Reserveer dan tijdig je ticket.