‘Het gaat bij nieuwe toepassingen altijd om vertrouwen kweken’
Sensorsystemen die in verpleeg- en verzorgingstehuizen worden ingezet om bijvoorbeeld dwalende cliënten te monitoren, kunnen eenvoudig worden ingezet om medewerkers bij nachtrondes te ondersteunen. Dat zorgt voor tijdsbesparing, tijd die zorgmedewerkers kunnen inzetten om zorg te bieden waar het nodig is. Het leidt ook tot minder verstoring van cliënten ’s nachts, wat hun rust en privacy ten goede komt. Maar hoewel de behoefte aan tijdsbesparing groot is, worden dergelijke zorgsystemen in de praktijk nog niet of nauwelijks op deze manier toegepast, merkt technisch consultant Jean Middeldorp van Zetacom.
System integrator Zetacom levert al jaren oproep- en andere zorgsystemen aan verpleeghuizen en andere zorginstellingen. Sinds de invoering van het Zorgtotaal-concept, een kleine twee jaar geleden, zitten de consultants van Zetacom steeds vaker om tafel met zorgmedewerkers zelf, om hun behoeften beter te kunnen vertalen naar technische oplossingen. In dergelijke gesprekken komt regelmatig de wens naar voren om nachtrondes efficiënter in te richten en zo te besparen op de kostbare tijd van zorgmedewerkers, die vaak met een hoge werkdruk te maken hebben.
“Door bijvoorbeeld een sensor aan het bed toe te voegen, kun je eenvoudig vanaf een centrale locatie in de gaten houden of een bewoner wakker wordt of wellicht uit bed is gevallen,” aldus Middeldorp.
Gerichte zorg
Dat maakt nachtrondes niet volledig overbodig, maar zorgt ervoor dat zorg veel gerichter kan worden ingezet waar dat echt nodig is, meent Middeldorp. Een bijkomend, maar minstens zo belangrijk voordeel is dat bewoners niet een of twee keer per nacht gestoord worden.
Toch zijn er in de praktijk nauwelijks voorbeelden van zorginstellingen die sensornetwerken op deze manier inzetten. “We wilden recent voor een referentiebezoek inventariseren welke van onze afnemers hun systemen hiervoor gebruiken. Toen bleek dat dit vrijwel nergens het geval was, terwijl de behoefte om de werkdruk bij nachtrondes te verlagen duidelijk aanwezig is. Men wil het wel, maar doet het toch niet.”
Kwestie van vertrouwen
Waarom gebeurt het dan niet? Volgens Middeldorp ligt dat niet zozeer aan de techniek of de impact op systemen. “De werkprocessen moeten anders worden ingericht, wat bij elk nieuw systeem een drempel kan zijn, maar zeker niet onoverkomelijk. De technische aanpassingen zijn beperkt. Het lijkt vooral een kwestie van vertrouwen in de technologie. Men doet liever op de traditionele manier zijn of haar rondes, om er zeker van te zijn dat alles in orde is.”
Gebruik van sensornetwerken maakt nachtzorg efficiënter en verbetert de kwaliteit van leven van bewoners in zorginstellingen.
Middeldorp verwacht dat sensortechnologie op termijn breder zal worden ingezet dan alleen voor het monitoren van dwalende cliënten. “Er wordt nu al technologie ontwikkeld die kan signaleren wanneer iemand verschoond moet worden. Dat is een volgende stap in het leveren van gerichte zorg, precies waar het nodig is.”
Privacy en acceptatie
Er zijn diverse technische oplossingen beschikbaar om cliënten te monitoren, waaronder systemen met camera’s of sensoren in kamers. Sensoren hebben als voordeel dat ze minder privacygevoelig zijn dan cameratoepassingen. “Veel zorginstellingen beschikken al over systemen die registreren wanneer bewoners hun bed of kamer verlaten,” stelt Middeldorp.
Dat kan bijdragen aan een betere kwaliteit van leven voor bewoners, terwijl tegelijkertijd hun privacy beter wordt gewaarborgd.
Van technologie naar praktijk
Volgens Middeldorp is de stap naar bredere toepassing vooral een kwestie van gewenning. “Je moet niet alleen op technologie vertrouwen. Het is ondersteunend aan betere zorg, niet vervangend. Nieuwe toepassingen moeten zich in de praktijk bewijzen. Pas als zorgprofessionals ervaren dat het werkt en daadwerkelijk voordelen oplevert, ontstaat vertrouwen. En dat is uiteindelijk de sleutel tot adoptie.”
