Wordt zorg beter én goedkoper voor patiënten als ze zelf thuis metingen verrichten en deze gegevens digitaal opsturen naar het ziekenhuis of de specialist? De mogelijkheden zijn er volop als je het aan de patiënt vraagt. Zeker gezien de tijdsgeest waarin we leven. De digitale revolutie waarin tablets, smartphones en smart-tv’s niet meer weg te denken zijn.
Marktgericht of patiëntgericht
Het punt met technologie is dat het zich per definitie voorwaarts beweegt, los van het feit dat het vaak nog markt- in plaats van patiëntgericht en -gestuurd is. Logisch, want als technologiebedrijf kamp je voortdurend met forse concurrentie. Toch pleit ik als patiënt al jaren voor een meer patiëntgerichte benadering dan puur economisch gestuurd en gericht op de markt. Zo zal de komende jaren de technologie mijns inziens veel goeds kunnen doen binnen de gezondheidszorg zolang je het met en voor de patiënt doet.
Ziekenhuizen zijn al bezig met deze verandering. De omslag naar nog meer zorg op maat, naar gezamenlijk beslissen, naar betere zorg in regionaal verband, naar e-health en e-monitoring op afstand is gaande in een vogelvlucht.
Digitale dokter aan huis
Een systeem waarin je thuis kan meten en deze data deelt met een specialistenteam zou in de ideale wereld een mooi gegeven zijn. Dagelijks of wekelijks een stroom aan metingen levert meer op en een beter beeld dan af en toe een meting in het ziekenhuis of bij de huisarts. Het is fijn dat als je metingen opstuurt er een specialistisch team van doctoren meekijkt en gegevens beoordeelt. Maar hoe doen we dat en hoe maken we zoiets mogelijk voor een groot aantal patiëntgroepen?
Zelf ben ik wel voorstander van een dergelijk systeem waarin ik als patiënt steeds meer metingen thuis kan verrichten zoals bloeddruk, zuurstofgehalte, temperatuur en gewicht. En bijvoorbeeld via een sensor om mijn pols de hartslag en bewegingen die ik dagelijks maak. Zodat ik als patiënt deze dagelijks of wekelijks kan opsturen naar het ziekenhuis.
Opzetten vanuit het collectief
Een belangrijke voorwaarde hieraan is wel dat je het vanuit een collectief moet opzetten en met een grotere patiëntengroep dan het individu om zo de kosten te reduceren. Een andere voorwaarde vanuit de patiëntengroep: ik als patiënt moet gemotiveerd zijn, een internetverbinding hebben en het prettig vinden om korte lijnen te hebben met de hulpverlener. Dat laatste zal geen punt zijn daar veel patiënten al korte lijnen hebben met hun arts en/of specialist.
Patiënten hebben over het algemeen sowieso veel contact met diverse hulpverleners zoals huisarts, praktijkondersteuner, artsen, specialisten en verpleegkundigen. Maar wie moet je bellen als er echt een probleem is? Met dit systeem maak je het mogelijk dat de patiënt een aanspreekpunt heeft. Daarnaast heeft een dergelijk systeem als voordeel dat je een verslechtering in conditie samen ziet aankomen. Hier kun je als arts of specialist direct op anticiperen en ingrijpen. Wat weer een opname kan voorkomen.
Tweede doel is dat je de patiënt meeneemt in zijn eigen gezondheid en zelf leert te sturen op symptomen en deze als patiënt leert herkennen. Dus: vroegtijdige opsporing van een ziekte of kwaal. Als derde doel kan je preventief inspelen op de behoefte van de patiënt. Daartoe de patiënt voor- en inlichten op een gezondere levensstijl en daarmee een betere kwaliteit van leven.
Ontwikkel blijvend vanuit behoefte
E-health, mHealth en smart health bieden voor zowel de zorgprofessional als patiënt veel nieuwe kansen, nu en in de toekomst. Hierbij gaat het niet alleen om een applicatie, maar over een nieuwe kijk op gezondheid en de gezondheidszorg. De vraag moet altijd zijn en blijven: is de patiënt ermee geholpen? Ontwikkel dus blijvend vanuit behoefte in plaats van techniek. De toekomstige uitdagingen in de zorg vragen om menselijke en simpele oplossingen.
‘Together we care’.
Geert-Jan van Hal is lid van de redactieraad van ICT&health. Als chronisch patiënt is hij geboren met beiderzijds dysplastische nieren. Unilaterale nierdysplasie is goed te behandelen. Bilaterale nierdysplasie is niet met leven verenigbaar. ‘Ik heb het overleefd. Dat is een unicum.’ Vanuit zijn perspectief als patiënt, ervaringsdeskundige en eindgebruiker bekijkt hij in deze column ontwikkelingen op het gebied van e-health, mHealth en smart health. Gezondheid bepaalt de kwaliteit van leven. De kwaliteit van zorg bepaalt in veel gevallen echter de kwaliteit van leven.
