Het St. Antonius Ziekenhuis zet kunstmatige intelligentie (AI) in om patiënten met een vermoeden van slaapapneu sneller naar een slaaponderzoek te leiden. Door AI te gebruiken bij de beoordeling van verwijzingen, kunnen veel patiënten direct worden ingepland voor diagnostiek, zonder eerst een bezoek aan de polikliniek. Volgens het ziekenhuis verkort deze werkwijze het zorgtraject zodat het aantal ziekenhuisbezoeken vermindert en de wachttijden worden teruggebracht.
Voorheen doorliepen patiënten doorgaans twee afzonderlijke stappen: een eerste afspraak op de polikliniek om te bepalen welk slaaponderzoek nodig was, gevolgd door een afspraak voor het onderzoek zelf. Met de inzet van AI kan die eerste beoordeling voor een grote groep patiënten vooraf plaatsvinden op basis van de beschikbare verwijsgegevens.
Eerder starten
Daardoor kan de diagnostiek eerder starten en krijgen patiënten sneller duidelijkheid over het vervolg van hun zorgtraject. Longarts Hans Hardeman: “Dankzij kunstmatige intelligentie kan nu bij ongeveer 60 procent van de patiënten direct een slaaponderzoek worden ingepland. Een aparte intake op de polikliniek is dus niet altijd meer nodig.”
Het AI-model is getraind op gegevens uit eerdere behandeltrajecten van vergelijkbare patiënten in het St. Antonius Ziekenhuis. Daarbij worden de uitkomsten van die trajecten gecombineerd met antwoorden op vragenlijsten en informatie uit het patiëntendossier. Op basis daarvan ondersteunt het model zorgverleners bij de beoordeling van nieuwe verwijzingen. Zo kan vooraf worden ingeschat of een patiënt direct kan worden ingepland voor een slaaponderzoek of dat eerst een aparte intake nodig is, bijvoorbeeld vanwege de aard van de klachten of de medische voorgeschiedenis. De uiteindelijke beoordeling en besluitvorming blijven altijd de verantwoordelijkheid van de zorgprofessional.
Minder afspraken in ziekenhuis
Volgens het St. Antonius Ziekenhuis profiteren veel patiënten van een eenvoudiger zorgtraject, doordat zij in veel gevallen nog maar één afspraak nodig hebben in plaats van twee. Dat verkort de totale wachttijd en beperkt het aantal reisbewegingen. Daarnaast ontstaat meer ruimte op de polikliniek, wat kan bijdragen aan kortere wachttijden voor andere patiënten. Volgens projectleider AI Ben Werkhoven maakt de aangepaste werkwijze het mogelijk om patiënten sneller te helpen en onnodige stappen in het zorgproces te voorkomen, waardoor de zorg zowel efficiënter als patiëntvriendelijker wordt.
Het AI-model is ontwikkeld en getest in nauwe samenwerking tussen het AI-team en data-analist Anne Lamain. Volgens betrokkenen is juist die gezamenlijke aanpak een belangrijke factor in het succes van de toepassing. Na jaren van dataverzameling is het model niet alleen ontwikkeld, maar ook in de praktijk gevalideerd. Dat maakt het volgens hen mogelijk om de zorg efficiënter in te richten en beter toegankelijk te maken voor patiënten.
Ervaringen verzamelen en evalueren
De nieuwe werkwijze wordt momenteel toegepast binnen een pilot die doorloopt tot na de zomervakantie. In deze periode worden de ervaringen van zowel patiënten als zorgmedewerkers systematisch verzameld en geëvalueerd. Op basis van de uitkomsten wordt bepaald op welke manier het AI-model verder wordt ingezet binnen de slaapgeneeskunde.
Ook buiten Nederland wordt volop onderzocht hoe AI slaapzorg kan verbeteren. Zo schreven we eerder dit jaar over internationaal onderzoek van Stanford Medicine en partners naar SleepFM. Dat is een AI-model dat is getraind op bijna 600.000 uur aan slaapgegevens en op basis van één nacht slaap het risico op meer dan honderd aandoeningen kan voorspellen. Het onderzoek laat zien dat slaapdata niet alleen kunnen bijdragen aan snellere diagnostiek, maar ook steeds meer mogelijkheden bieden voor voorspellende en gepersonaliseerde zorg.
