Slaapapneu is een veelvoorkomende slaapstoornis waarbij de bovenste luchtweg tijdens de slaap herhaaldelijk (gedeeltelijk) wordt afgesloten. Deze ademonderbrekingen leiden tot een verminderde zuurstofopname in het bloed. Patiënten die een beroerte hebben doorgemaakt, lopen een verhoogd risico: zij ervaren vaak een slechtere slaapkwaliteit en hebben vaker last van slaapstoornissen zoals slapeloosheid en ademhalingsproblemen.
Naar schatting heeft meer dan 50 procent van de mensen na een beroerte te maken met slaapapneu. Toch is de toegang tot slaaponderzoek beperkt. Door meervoudige gezondheidsproblemen zijn traditionele diagnostische methoden, zoals polysomnografie, voor deze patiëntengroep vaak belastend, complex en kostbaar.
Innovatieve oplossing
Onderzoekers van het Institute for Bioengineering of Catalonia (IBEC) hebben in samenwerking met het Guttmann Institute een innovatieve oplossing ontwikkeld: een smartphone-gebaseerd systeem voor vroege detectie en monitoring van slaapapneu bij CVA-patiënten. Het betreft de eerste toepassing van deze technologie specifiek voor deze doelgroep.
Het onderzoek stond onder leiding van Raimon Jané, hoogleraar aan de UPC en principal investigator bij IBEC en CIBER-BBN. De resultaten zijn gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift IEEE Transactions on Neural Systems and Rehabilitation Engineering.
Digitale biomarkers
Door de beperkte beschikbaarheid van polysomnografie biedt de smartphone een laagdrempelig en mobiel alternatief. Het nieuwe systeem maakt gebruik van ingebouwde smartphonesensoren in combinatie met een draadloze pulsoximeter. Tijdens de nacht worden akoestische signalen, beweging en zuurstofsaturatie gemeten. Op basis daarvan worden zogeheten multimodale digitale biomarkers afgeleid, die inzicht geven in ademhaling, lichaamshouding en zuurstofopname.
Volgens Jané kan deze aanpak een belangrijke bijdrage leveren aan de zorg: “Door digitale biomarkers uit smartphones te integreren, verbeteren we de detectie, het begrip en de behandeling van slaapapneu na een beroerte. Dit kan de klinische impact verminderen en het functioneel herstel ondersteunen.”
Hoge prevalentie bij CVA-patiënten
Aan het onderzoek deden 30 patiënten mee in de subacute fase na een beroerte, evenals 30 controlepersonen zonder CVA (17 mannen en 13 vrouwen) in de leeftijd van 33 tot 63 jaar. Uit de resultaten blijkt dat 67 procent van de CVA-patiënten matige tot ernstige slaapapneu had, tegenover 40 procent in de controlegroep. Ernstige slaapapneu kwam voor bij 40 procent van de beroertepatiënten, tegen slechts 7 procent van de controlegroep.
Daarnaast zagen de onderzoekers bij CVA-patiënten vaker mondademhaling en een slaaphouding op de rug. Deze factoren vergroten de kans op obstructie van de luchtweg en verergeren slaapapneu.
Toepassing in kliniek én thuissituatie
De onderzoekers verwachten dat deze technologie de weg vrijmaakt voor een eenvoudige, toegankelijke en draagbare oplossing voor slaapmonitoring, zowel in de klinische praktijk als thuis. Met name in de vroege fase van revalidatie na een beroerte kan dit waardevolle inzichten opleveren.
De studie benadrukt het potentieel van mobiele technologie om slaapdiagnostiek te democratiseren en meer gepersonaliseerde zorg mogelijk te maken voor neurologische patiënten, een ontwikkeling die goed aansluit bij de digitale transformatie van de zorg.
Auteur
