Onderzoek brengt ontwikkeling vroeggeboren baby’s beter in beeld

Elk jaar worden duizenden baby’s te vroeg geboren. Omdat belangrijke ontwikkelingsprocessen buiten de baarmoeder verdergaan, is het voor artsen lastig om te bepalen welke veranderingen in vitale functies normaal zijn en welke kunnen wijzen op gezondheidsproblemen. Onderzoekers Giulia Palladino en Julia Meijer hebben nu drie duidelijke fasen in de lichamelijke rijping van vroeggeboren baby’s geïdentificeerd. Afwijkingen in die patronen blijken bovendien samen te hangen met ontwikkelingsproblemen op tweejarige leeftijd.

Voor het onderzoek analyseerden Palladino en Meijer, verbonden aan de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) en het Máxima Medisch Centrum (MMC), zes weken lang meetgegevens van 251 baby’s die vóór de 30e zwangerschapsweek waren geboren.

Neonatale ICU

Op een neonatale intensive care worden deze baby’s continu gemonitord. Onder meer hartslag, ademhaling en zuurstofgehalte worden daarbij gevolgd. Die continue stroom aan gegevens geeft veel informatie over de gezondheid van een baby, maar het interpreteren ervan is volgens de onderzoekers niet altijd eenvoudig. Een verandering in een meetwaarde kan onderdeel zijn van een normale ontwikkeling, maar kan ook samenhangen met een complicatie.

De onderzoekers brachten daarom in kaart hoe de vitale functies zich normaal ontwikkelen tijdens de eerste levensweken. Daaruit kwamen drie duidelijke fasen van lichamelijke rijping naar voren. Ook onderzochten zij wat er gebeurt wanneer de ontwikkeling afwijkt van het gevonden patroon.

Patronen vormen referentie

De analyse laat zien dat afwijkingen van het normale ontwikkelingspatroon samenhangen met een grotere kans op cognitieve en motorische problemen op tweejarige leeftijd. Daarmee kunnen de patronen mogelijk een belangrijke referentie vormen voor artsen die de ontwikkeling van vroeggeboren baby’s volgen. Het gaat daarbij niet om een voorspelling van de ontwikkeling van een individueel kind, maar om informatie die kan helpen om afwijkende ontwikkelingen eerder te signaleren.

Juist bij zeer vroeggeboren baby’s kan dat relevant zijn. Zorgverleners beschikken over grote hoeveelheden meetgegevens, maar moeten die informatie voortdurend in de context van de individuele patiënt beoordelen. Referentiewaarden voor normale lichamelijke rijping kunnen daarbij ondersteuning bieden.

Basis voor AI-monitoring

De onderzoekers zien hun resultaten daarnaast als een mogelijke basis voor toekomstige AI-gestuurde monitoringssystemen. Zo’n systeem zou zorgverleners kunnen ondersteunen bij het herkennen van patronen die mogelijk wijzen op gezondheidsrisico’s.

Het onderzoek draait daarbij niet om het toevoegen van nieuwe meetapparatuur of technologie aan de patiënt. Het uiteindelijke doel is juist om bestaande patiëntgegevens beter te benutten om de gezondheidstoestand van kwetsbare baby’s te beoordelen. Voordat een dergelijke toepassing onderdeel kan worden van de dagelijkse zorg, is verdere ontwikkeling en onderzoek nodig. De huidige resultaten laten vooral zien welke patronen in de meetgegevens relevant kunnen zijn.

Het onderzoek werd uitgevoerd binnen het Eindhoven MedTech Innovation Center (e/MTIC), een samenwerkingsverband waarin onder meer MMC, Catharina Ziekenhuis, Philips, Kempenhaeghe en TU/e samenwerken aan innovaties voor de gezondheidszorg.

Expertises combineren

Volgens Palladino is juist de combinatie van technische en medische expertise van belang voor het onderzoek. Door kennis van ingenieurs en zorgprofessionals samen te brengen, kunnen onderzoeksvragen worden ontwikkeld die aansluiten bij problemen uit de praktijk. De onderzoeksresultaten zijn gepubliceerd in het internationale vakblad Pediatric Research. De volgende stap is om verder te onderzoeken hoe de gevonden patronen kunnen worden benut om zorgverleners te ondersteunen bij het beoordelen van de ontwikkeling en gezondheid van vroeggeboren baby’s.

Dat onderzoek benadrukt hoe snel de technologische ontwikkelingen binnen de neonatale zorg elkaar opvolgen. In februari van dit jaar schreven we ook over onderzoek waaruit bleek hoe nieuwe technologie kan bijdragen aan betere zorg voor vroeggeboren baby’s. Een studie naar AI op de neonatale intensive care liet toen zien dat innovaties steeds meer mogelijkheden bieden om kwetsbare pasgeborenen nauwkeuriger te volgen en gezondheidsproblemen eerder te herkennen.