Prediabetes en diabetes type 2 ontwikkelen zich vaak jarenlang zonder duidelijke klachten. Veel mensen voelen zich gezond, terwijl hun bloedsuikerwaarden structureel verhoogd zijn. In Nederland staan inmiddels ruim 1,1 miljoen mensen geregistreerd met diabetes type 2. Daarnaast hebben naar schatting enkele honderdduizenden mensen de aandoening zonder dat deze is vastgesteld. Ook leven ongeveer 1,3 miljoen mensen met prediabetes, vaak zonder het te weten. Deze cijfers benadrukken de urgentie van betere vroegsignalering.
TNO en Ancora Health starten daarom een nieuw onderzoeksproject dat zich richt op het eerder herkennen van prediabetes en ongediagnosticeerde diabetes type 2. In het onderzoek worden continue glucosemetingen gecombineerd met leefstijl- en achtergrondgegevens. Het doel is om risicoprofielen beter in kaart te brengen en tijdig te kunnen bepalen wie baat heeft bij begeleiding of medische opvolging, nog voordat er sprake is van een klinische diagnose.
Continue metingen geven nieuw inzicht
Binnen het onderzoek krijgen honderd deelnemers kosteloos een continue glucose sensor. Deze sensoren brengen patronen in kaart die met incidentele metingen vaak onzichtbaar blijven, zoals pieken na maaltijden, langdurig verhoogde waarden of schommelingen die samenhangen met stress, slaap en beweging. Naast glucosegegevens analyseren de onderzoekers ook voedingspatronen, fysieke activiteit en andere leefstijlfactoren.
Volgens Suzan Wopereis, onderzoeker bij TNO, levert deze gecombineerde aanpak waardevolle inzichten op: “We ontdekken in onze onderzoeken vaak dat mensen ongemerkt al in een stadium van prediabetes zitten. Door glucosepatronen te combineren met leefstijlinformatie zoals voeding, beweging en dagritme, kunnen we goed voorspellen wie risico loopt om diabetes type 2 te ontwikkelen en wie mogelijk extra medische opvolging nodig heeft.”
Leefstijlinterventie in een vroeg stadium
Deelnemers aan het onderzoek volgen het GLI-programma SLIMMER Online, aangevuld met een specifieke TNO-module gericht op prediabetes. Het traject bestaat uit zes maanden intensieve begeleiding door een gecertificeerde leefstijlcoach, gevolgd door onderhoudsmomenten om gedragsverandering vast te houden en terugval te voorkomen.
Prof. dr. Hanno Pijl, hoogleraar diabetologie aan het Leids Universitair Medisch Centrum, benadrukt het belang van deze aanpak: “Prediabetes is vaak hét moment waarop je nog kunt bijsturen. Als je risico eerder herkent, vergroot dat de kans op blijvende verbetering. SLIMMER Online is daarvoor een bewezen en toegankelijke aanpak. Juist in deze vroege fase is leefstijlinterventie bijzonder effectief: diabetes type 2 kan daarmee vaak worden voorkomen of jarenlang worden uitgesteld.”
Diabetes type 2 is een belangrijke oorzaak van complicaties, zorggebruik en hoge maatschappelijke kosten. Prognoses laten zien dat het aantal mensen met diabetes richting 2040 verder zal toenemen. Door prediabetes eerder te signaleren en gericht te begeleiden, kunnen gezondheidsrisico’s worden verminderd en zorgkosten op termijn worden beperkt.
Praktische informatie
Deelname aan het onderzoek staat open voor volwassenen van 18 jaar en ouder met een verhoogd risico, bijvoorbeeld bij een BMI boven de 35 of een BMI boven de 25 in combinatie met een vergrote tailleomvang. Aanmelding verloopt via de huisarts of praktijkondersteuner. In totaal is plaats voor honderd deelnemers; aanmelden kan tot en met 31 maart 2026.
