De ‘Health Deal Academy Het Dorp’ staat voor innovatieve R&D met, voor en door gebruikers van langdurige zorg. Het is een convenant dat 50 publieke en private partijen hebben gesloten om technologische innovaties en vernieuwingen te realiseren met mensen die langdurige zorg nodig hebben. Doordat de verschillende projectgroepen samenwerken mét gebruikers, is innovatie van de zorg en een kostenbesparing mogelijk. In een interview geeft innovatie- en e-healthspecialist Jorrit Ebben een toelichting op de status van deze Health Deal, bijna een jaar na het tekenen van het convenant.
Ebben: “De ‘Green Deals’ vallen momenteel met bosjes uit de boom. Het zijn verbintenissen om groene en slimme energie beschikbaar te maken. Een ‘Health Deal’ is een soortgelijk iets, waarbij we een consortium vormen om te kijken of de zorg technologisch is te vernieuwen rondom een bepaald thema.”
Er zijn momenteel drie Health Deals: de Health Deal voor beslisondersteuning in de oncologie, de Health Deal voor excellente pijnzorg voor chronische pijnpatiënten en de Health Deal Academy Het Dorp. “Deze laatste Health Deal is een beetje uit de hand gelopen. We hebben namelijk 50 publieke en private partners voor de vernieuwing van langdurige zorg. De innovatie in de zorg kan volgens mij echter ook alleen maar lukken als de ‘whole system in the room’ is. Denk aan overheden, bedrijven, verzekeraars, kennisinstellingen, universiteiten, innovatienetwerken én natuurlijk de eindgebruiker.”
Health Deal
Een jaar geleden, op woensdag 25 januari 2017, werd deze Health Deal voor vernieuwing van de langdurige zorg ondertekend. Alle partijen vinden het een belangrijk thema. Ebben: “Het grootste deel van de oplossingen maak je samen. We kregen de partijen bij elkaar door te laten inzien wat er te halen is. De vergeten groep, de gehandicaptenzorg, werd daardoor een hot item. Academy Het Dorp hebben wij toen vanuit Siza als aparte onderzoeksorganisatie opgericht.”
Partijen moesten eerst zelf aangeven wat ze toe wilden voegen aan de vernieuwing. Er werden partijen gezocht die bijvoorbeeld iets wilden doen met smart homes, domotica. “Die hebben we vervolgens bij elkaar gezet. Dan lieten we ze zelf vertellen wat ze willen vernieuwen, en daaromheen is het convenant gebouwd. We moeten zien wat mensen te bieden hebben en hoe dat past bij de problemen eromheen. We spreken partijen aan op wat ze intrinsiek zelf willen veranderen aan de zorg.”
Academy Het Dorp
BN’er Mies Bouwman is van ‘Het Dorp’. In 1962 deed zij de eerste crowdfunding in Nederland op tv, voor de opbouw van locatie ‘Het Dorp’. Ebben: “Het Dorp is inmiddels 50 jaar oud en wordt volledig vernieuwd. De volgende generatie zorgbouw moet meer gaan over hoe technologie kan helpen om mensen minder afhankelijk van zorg te maken. Daarom Academy Het Dorp, met de innovatie-ervaring die we hadden.”
“Ik gebruik verder de term ‘ecosysteem’, omdat het hele systeem in één ruimte is. Dat zie je in de benoemde thema’s. Er moet meer onderzoek gedaan worden, en dat moet je samen met de patiënt doen. Dat is een voorwaarde van vroege innovatie tot implementatie en testen van de doelmatigheid.”
“We hebben daartoe tevens een opleiding ‘Smart Health’ gemaakt, dat is een mbo+-opleiding waar mensen leren om technologie toe te passen in de zorg. Mensen leren om met technologie te adviseren, waardoor de zorgprofessional zelf niet meer nodig is. Het systeem moet om de persoon met een langdurige zorgvraag vernieuwd worden. Dat moet je stapelen, niet één ding tegelijk.”
Meeting
Het netwerk komt een aantal keren per jaar samen bij een grote meeting. De volgende meeting is op 5 december. Dan kunnen de verschillende partners delen hoe ver ze zijn en wat zij willen en kunnen bijdragen. Daarnaast zijn er 17 projectgroepen, die soms regelmatig en soms minder vaak bij elkaar komen.
Ebben: “We moeten ons meer focussen. Alle mensen zijn enthousiast en willen aan de slag, maar hebben tevens nog hun gewone werk. Ze werken soms 4,5 dagen per week en hebben dan nog een halve dag de tijd voor de innovatieve projecten hier, daar ligt nog een uitdaging.”
“Siza helpt mensen hun eigen leven in te richten en neemt het in principe niet over. Die aanpak gebruiken we ook in de innovatieprojecten bij Academy Het Dorp. We willen de ‘intrinsieke motivatie’ van de mensen aangrijpen. Je moet het niet voor mij doen, maar omdat jíj het zelf wilt. Die verandering voor elkaar krijgen in het denken van de mensen, is een uitdaging in alle projecten, daar moeten we nog echt een slag in maken.”
“Academy Het Dorp functioneert daarin niet als projectleider, maar als een soort ‘projecthaas’. Als je in de atletiek een wereldrecord op de marathon wilt rennen, dan moet er eerst iemand 10 tot 20 kilometer voor je lopen, totdat je het zelf kunt afmaken. Wij gaan rennen, zorg dat je ons kunt bijhouden, maar we stappen eruit wanneer je het zelf kunt.”
Overheid
Ebben: “Bedrijven zien wat de meerwaarde is. We zien dat bedrijven bij patiënten thuis op bezoek gaan en vervolgens snappen wat ze moeten doen. Dat inzicht is heel veel waard. De patiënten hebben bij ons altijd een eigen plek aan tafel, maar veel patiënten dachten dat er niet geluisterd zou worden en kwamen daarom niet. Maar daar zien we een verandering en ze worden nu proactiever in hun bijdrage.”
De overheid heeft in de Health Deal geen rol in het beschikbaar stellen van financiering, vertelt Ebben: “Ze kunnen geen partijen voortrekken door ze geld te geven. Achter de schermen helpen ze ons echter wel om bij de juiste subsidies en fondsen uit te komen. Wanneer je een project vanuit onze Health Deal doet, kun je losse subsidieaanvragen doen. Er komen langzaamaan gelden vrij.”
“Het is moeilijk om aan fondsen voor innovatie te komen, maar dat gaat via een Health Deal beter. Over twee tot drie jaar wil ik het effect van de Health Deal aantonen. Ik heb daarvoor echter op macroniveau data nodig. VWS speelt zijn rol om dit te laten lukken.”
Thema
Ebben heeft het over een manier van werken met een select aantal netwerken rondom een thema. Er moet wel een leernetwerk gemaakt worden van de drie kartrekkers van de verschillende Health Deals.
“We moeten om de twee maanden samenkomen om te zien wat er beter kan, wat goed ging en om ervoor te zorgen dat vernieuwen steeds beter gaat. Chronische patiënten, oncologie en langdurige zorg. Twee weken geleden was ik bij de directie Curatieve Zorg, er zijn verschillende mensen bezig met Health Deals voor specifieke thema’s. Het is een instrument dat op een aantal vlakken zeker kan helpen.”
“Bij de eerste drie Health Deals ging het convenant vooraf aan het actieplan. Na het tekenen op 25 januari keken we opnieuw hoe we de projecten gingen vormgeven, dat kostte zo’n zes maanden. Eigenlijk moeten we voor nieuwe Health Deals kijken naar projecten die al verder uitgewerkt en ingericht zijn en daarna de Health Deal eraan koppelen.”
Toekomst
Eind 2019, begin 2020 hoopt Ebben op een aantal punten te kunnen aantonen of iets wel of niet werkt. “Van de projecten die nu lopen, zullen er een of twee mislukken. Maar we hebben dan wel significante oplossingen, waarvan alle deelnemers zullen zeggen: dit voegt waarde toe aan hoe we de zorg doen.”
“We hebben dan verschillende publicaties in goede tijdschriften, omdat universiteiten zien wat de meerwaarde is van onze inspanningen.”
