Een AI-model dat tijdens operaties risico’s voorspelt, kan chirurgen extra inzicht geven. Maar nauwkeurige voorspellingen alleen maken zo’n toepassing nog niet waardevol voor de patiëntenzorg. Volgens Sara Ben Hmido, arts-onderzoeker en sinds kort coördinator van het Amsterdam Center for AI & Health (AmsCAIH), bepalen ook vertrouwen, samenwerking en aansluiting op dagelijkse werkprocessen of AI werkelijk iets toevoegt.
Ben Hmido onderzoekt een model dat is ontwikkeld met gegevens uit duizenden eerdere ingrepen en binnenkort tijdens operaties wordt getest. AI kan patronen herkennen in grote hoeveelheden informatie, zoals medische voorgeschiedenis, beeldvorming, laboratoriumuitslagen en realtime operatiegegevens. Daarmee kan het model helpen risico’s vroegtijdig te signaleren. De chirurg blijft beslissen.
Belang van praktische bruikbaarheid
Tijdens de pilot wordt onderzocht of de voorspellingen betrouwbaar zijn én of het systeem praktisch bruikbaar is. Krijgen zorgprofessionals de juiste informatie op het juiste moment? Past de toepassing in hun werkprocessen? Pas daarna kan een gerandomiseerde klinische studie uitwijzen of AI-ondersteuning daadwerkelijk betere patiëntuitkomsten oplevert.
Ook patiënten moeten vanaf het begin bij de ontwikkeling worden betrokken. Gesprekken binnen het onderzoek laten zien dat zij niet vanzelfsprekend terughoudend zijn, zo vertelt Ben Hmido in een interview dat binnenkort in ICT&health 5 verschijnt.
“Patiënten staan veel meer open voor AI dan vaak wordt gedacht. De belangrijkste voorwaarde is duidelijkheid. Patiënten willen begrijpen waarvoor AI wordt gebruikt, welke rol het speelt in hun behandeling en wie uiteindelijk verantwoordelijk blijft voor de beslissing.”
Kritisch blijven
Vertrouwen vraagt tegelijkertijd om een kritische houding van zorgprofessionals. Ben Hmido wijst op ‘automation bias’: de neiging een geautomatiseerd advies automatisch als juist te beschouwen. Scholing kan professionals helpen alert te blijven en AI-adviezen te beoordelen vanuit hun eigen klinische expertise.
Daarnaast moeten de prestaties van een model ook na ingebruikname worden gevolgd. Veranderende patiëntenpopulaties, behandelingen en werkprocessen kunnen immers invloed hebben op de betrouwbaarheid.
Voor Ben Hmido ligt de toekomst van succesvolle AI-toepassingen vooral in de vanzelfsprekendheid waarmee AI dagelijkse zorg kan ondersteunen. “Ik verwacht dat we over tien jaar niet meer spreken over ‘AI in de zorg’, maar dat het, net zoals het elektronisch patiëntendossier, een normaal onderdeel van het ziekenhuis is. De belangrijkste vraag wordt dan niet meer óf AI wordt gebruikt, maar hoe ervoor wordt gezorgd dat het veilig, verantwoord en mensgericht gebeurt.”
Lees het volledige interview in editie 5, 2026 van ICT&health, die op 23 oktober verschijnt.
Voeg ICT&health toe aan Google
Toon meer content van ICT&health in Google Zoeken.
