Hoe kan AI bijdragen aan toegankelijke, betaalbare en kwalitatief goede zorg? Die vraag staat centraal in de nieuwe AI Kennisagenda 2026, die ZonMw samen met twintig organisaties uit de zorg, ondersteuning, wetenschap, beleid en innovatie heeft opgesteld. De agenda brengt de belangrijkste kennisvragen voor de komende jaren in kaart. Het doel is om de verantwoorde toepassing en opschaling van AI in de zorg en ondersteuning te versnellen.
De ontwikkeling van nieuwe AI-toepassingen alleen is niet voldoende om de potentie van de technologie in de zorg te benutten. Volgens de kennisagenda is vooral meer inzicht nodig in de voorwaarden waaronder AI in de praktijk daadwerkelijk meerwaarde oplevert. Daarbij gaat het onder meer om kennis over implementatie, effecten, governance, datagebruik, validatie en de manier waarop succesvolle toepassingen breder kunnen worden ingezet.
Hoewel er inmiddels veel kennis en ervaring met AI in de zorg beschikbaar is, blijft deze vaak versnipperd over verschillende organisaties en initiatieven. Daardoor worden inzichten niet altijd voldoende gedeeld of benut. Dit belemmert volgens de agenda de verdere ontwikkeling en toepassing van AI op grotere schaal.
Meer landelijke regie
De AI Kennisagenda pleit daarom voor meer landelijke regie, samenwerking en structurele kennisdeling. Door bestaande kennis beter met elkaar te verbinden en ontbrekende kennisvragen gezamenlijk aan te pakken, moet duidelijker worden welke toepassingen daadwerkelijk bijdragen aan betere zorg en ondersteuning.
De agenda richt zich daarmee niet uitsluitend op technologische innovatie, maar ook op de organisatorische, maatschappelijke en beleidsmatige voorwaarden voor succesvolle toepassing. Juist die samenhang moet ervoor zorgen dat AI niet blijft steken in afzonderlijke pilots en experimenten, maar verantwoord kan doorgroeien naar toepassingen die aantoonbare waarde hebben voor zorgprofessionals, patiënten en cliënten.
AI-versnellingsagenda
De ambities uit de AI Kennisagenda sluiten aan bij de AI-versnellingsagenda van UMCNL. Daarin zetten de universitair medische centra (umc’s) in op het versterken en verbinden van bestaande initiatieven op het gebied van AI in de zorg. Vanuit hun expertise op het gebied van zorg, onderzoek en onderwijs willen de umc’s bijdragen aan een gezamenlijke basis voor AI-toepassingen. Daarmee moet het mogelijk worden om bewezen toepassingen verantwoord en efficiënter op te schalen en te voorkomen dat zorgorganisaties afzonderlijk dezelfde kennis en instrumenten ontwikkelen.
Ook op landelijk niveau wordt gewerkt aan meer samenwerking. UMCNL heeft samen met negen andere zorgkoepels de krachten gebundeld om een landelijke ondersteuningsstructuur voor AI in de zorg op te zetten. Daarnaast richt de AI-versnellingsagenda zich op de ontwikkeling van concrete hulpmiddelen en producten. Die hebben onder meer betrekking op AI-geletterdheid, onderzoek en innovatie, richtlijnen en kwaliteitsmanagement, implementatie en opschaling. Ook komt er een gezamenlijk kennisplein om beschikbare kennis beter toegankelijk te maken en uitwisseling tussen organisaties te bevorderen.
De uitdaging om AI-toepassingen breder in de zorg in te zetten, speelt bij veel zorgorganisaties. Eerder berichtte ICT&health al over de obstakels bij de overgang van succesvolle AI-pilots naar organisatiebrede toepassing. Daarbij blijkt dat niet zozeer de technologie, maar juist organisatorische voorwaarden, kennisdeling en governance bepalend zijn voor succesvolle opschaling.
Referenties
Voeg ICT&health toe aan Google
Toon meer content van ICT&health in Google Zoeken.
