Nederlandse ziekenhuizen zetten vaker zogeheten routekaarten in om patiënten beter te begeleiden tijdens hun behandeltraject. Deze overzichten, meestal zowel op papier als digitaal, moeten patiënten meer overzicht geven in een periode waarin veel informatie op hen afkomt. Zorgverleners hebben als voordeel dat patiënten zich beter kunnen voorbereiden op gesprekken en onderzoeken. Het Máxima Oncologisch Centrum van Máxima MC (Eindhoven, Veldhoven) introduceert nu een routekaart voor mensen met dikkedarmkanker. De kaart leidt hen stap voor stap door het behandeltraject.
De nieuwe routekaart is ontwikkeld door verpleegkundig specialisten en zorgverleners binnen het zorgpad darmkanker. Patiënten krijgen hiermee een overzicht van het volledige traject, vanaf de diagnose tot en met de behandeling. Naast een tijdlijn met onderzoeken, afspraken en behandelingen bevat de routekaart praktische voorbereidingsinformatie en verwijzingen naar aanvullende informatie.
"We merken dat patiënten het prettig vinden om hun behandeltraject visueel voor zich te zien. De routekaart helpt hen om informatie op het juiste moment terug te vinden en zich beter voor te bereiden op gesprekken en onderzoeken. Dat geeft de patiënt meer eigen regie", zegt Janny van Limpt-Stappaerts, verpleegkundig specialist oncologie bij Máxima MC in een nieuwsbericht van het ziekenhuis.
Papieren én digitale ondersteuning
Hoewel ziekenhuizen steeds meer informatie digitaal aanbieden, kiezen veel organisaties bewust voor een combinatie van papier en digitale toepassingen. Tijdens een voorlichtingsgesprek ontvangen patiënten een papieren routekaart die zij thuis eenvoudig kunnen raadplegen of meenemen naar afspraken. De digitale versie biedt aanvullende mogelijkheden, zoals directe links naar folders, patiënteninformatie en relevante webpagina's die aansluiten bij de fase van het behandeltraject.
Volgens Máxima MC levert die combinatie de meeste meerwaarde op. De routekaart wordt inmiddels enkele weken gebruikt binnen het zorgpad darmkanker. Zorgverleners merken dat patiënten beter voorbereid naar gesprekken komen en gerichter vragen stellen. Ook patiënten geven aan dat het overzicht hen helpt meer grip te krijgen op een intensieve behandelperiode.
Breder toegepast
Routekaarten worden inmiddels op verschillende manieren ingezet binnen de Nederlandse zorg. Ze bieden patiënten een visueel overzicht van de opeenvolgende stappen binnen een behandeling of onderzoek, inclusief afspraken, voorbereidingen en praktische informatie. Het doel is patiënten meer inzicht en regie te geven, zodat zij beter weten wat hen te wachten staat en zich actiever kunnen voorbereiden op gesprekken met zorgverleners.
Naast Máxima MC maken ook andere ziekenhuizen gebruik van vergelijkbare hulpmiddelen. Zo biedt het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ) routekaarten voor specifieke operaties, gebruikt UMC Utrecht visuele routekaarten bij complexe behandeltrajecten zoals hersentumoren en ondersteunt het Albert Schweitzer ziekenhuis patiënten via een digitale Patient Journey App waarin behandelstappen per specialisme overzichtelijk worden weergegeven.
Routekaart voor professionals
Routekaarten blijken bovendien niet alleen waardevol voor patiënten. Ook zorgprofessionals gebruiken ze steeds vaker als hulpmiddel om complexe processen overzichtelijk te organiseren en samenwerking tussen zorgorganisaties te ondersteunen.
Een voorbeeld daarvan is de routekaart die het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) eerder dit jaar publiceerde voor de digitale uitwisseling van gegevens over proactieve zorgplanning (PZP). Die routekaart is niet bedoeld voor patiënten, maar voor projectleiders, beleidsmakers, ICT-professionals en bestuurders die werken aan de digitale beschikbaarheid van behandelwensen en behandelgrenzen van patiënten binnen regionale zorgnetwerken.
Het stappenplan biedt handvatten voor een veilige en gestandaardiseerde gegevensuitwisseling en moet bijdragen aan betere samenwerking, interoperabiliteit en meer persoonsgerichte zorg.
