De derde dag van de ICT&health World Conference 2026 werd afgetrapt door Martin Dorazil, adjunct-hoofd van de eenheid Digital Health and European Reference Networks van de Europese Commissie. In zijn keynote besprak hij de strategische richting die de EU inslaat voor het bouwen een onderling verbonden en veilig digitaal gezondheidsecosysteem waarin de patiënt centraal staat. Daarbij werd speciale aandacht besteed aan het flagship project van de EU: de European Health Data Space (EHDS).
Beleid rondom digitale gezondheid moet gebaseerd zijn in de klinische praktijk, zodat innovaties daadwerkelijk de uitkomsten van patiënten verbeteren de druk op zorgsystemen verlichten. “Digitale gezondheid en AI zijn krachtig”, vertelt Dorazil, “maar moeten geen doel op zich zijn. Het zijn tools die alleen ingezet moeten worden als ze zorgverleners helpen om hun werk beter te doen, de uitkomsten van patiënten verbeteren en de gezondheidssystemen die onder druk staan versterken.”
Primair en secundair gebruik
De eerste pilaar van de EHDS betreft het primaire gebruik van gezondheidsgegevens, waarmee zorgverleners betere toegang krijgen tot patiëntinformatie, patiënten meer regie krijgen over hun eigen data en interoperabiliteit tussen gezondheidssystemen gefaciliteerd worden. Inefficiënte werkwijzen, zoals dubbele medische testen en onderzoeken, worden op deze manier beperkt, terwijl de coördinatie van zorg en de inzet van middelen verbeterd wordt. Dorazil: “Ons doel is simpel en praktisch: minder ontbrekende informatie, minder dubbel werk, betere continuïteit van zorg en daardoor veerkrachtigere zorgsystemen.”
De tweede pilaar focust zich op secundair gebruik van gezondheidsdata, dat wil zeggen voor onderzoek, innovatie, surveillance van de volksgezondheid en voor het beoordelen van prestaties van gezondheidssystemen. Met de EHDS wordt de toegang tot gezondheidsdata streng gereguleerd, waarbij de privacy en veiligheid door anonimiseren van data wordt bewaakt.
Prioriteiten EU
Volgens Dorazil ondersteunt de EHDS ook het andere gezondheidsbeleid van de EU, zoals het recent uitgebrachte European Cardiovascular Health Plan. Het doel van dit initiatief is om de cardiovasculaire uitkomsten van EU-burgers te verbeteren door middel van betere datadeling en preventieve zorg. De EHDS ondersteunt daarnaast de visie van EU op AI in de zorg, en moet ervoor zorgen dat AI-tools betrouwbaar, veilig en klinisch relevant zijn.
De EHDS is in maart 2025 in werking gegaan, en zal de komende jaren geïmplementeerd worden door de EU-lidstaten. Volledige implementatie van EHDS staat gepland voor maart 2029. Daarvoor is het essentieel dat alle belanghebbenden geïnformeerd en betrokken blijven bij het implementatieproces, zodat hun feedback het praktische succes van het initiatief kan vormen. Uiteindelijk moet de EHDS bijdragen aan betere gezondheidsuitkomsten, veiligere zorg en sterkere zorgsystemen. Gelijktijdig blijven Europese waarden zoals vertrouwen, transparantie en algemeen belang centraal staan.
