Afgelopen week is in de Tweede Kamer gesproken over de Acute Zorg. MIND heeft samen met verschillende zorg- en patiëntenorganisaties de oproep gedaan om haast te maken met de invoering van een opt-outregeling voor gegevensuitwisseling bij spoedzorg. Dat wil zeggen dat mensen geen toestemming hoeven te geven maar wel bezwaar kunnen indienen tegen de betreffende gegevensuitwisseling. Medische gegevens bij spoed zijn nu alleen beschikbaar als patiënt of cliënt daar vooraf expliciet toestemming voor heeft gegeven via de online-voorziening Mitz.
Bij de oproep voor de invoering van de opt-outregeling benadrukt MIND ook dat de implementatie van die werkwijze zorgvuldig moet plaatsvinden. Volgens hen moet de veiligheid bij spoedzorg verbeteren, maar tegelijkertijd zijn zeggenschap en het voorkomen van ongewenste gegevensuitwisseling van groot belang. Veel patiënten maar ook zorgverleners weten nog niet hoe de gegevensuitwisseling bij spoed is geregeld. Hierdoor zijn relevante medische gegevens van mensen vaak niet beschikbaar, wat kan leiden tot gevaarlijke situaties.
Uit recent onderzoek van Patiëntenfederatie Nederland en MIND komt naar voren dat:
- 95% van de respondenten het belangrijk vindt dat zorgverleners bij spoedsituaties toegang hebben tot hun medische gegevens.
- 87% geen bezwaar heeft tegen inzage in een dergelijke situatie.
- Van de deelnemers met een psychische aandoening geeft 74% aan hier geen bezwaar tegen te hebben.
EHDS en spoedzorg
Ook de nieuwe Europese wet, de European Health Data Space (EHDS), zorgt ervoor dat we in de toekomst niet langer actief toestemming hoeven te geven voor het delen van onze gezondheidsgegevens, maar juist bezwaar moeten maken als we dit niet willen. Dit geldt voor zowel spoedzorg als planbare zorg. De invoering van de EHDS in Nederland gaat nog enkele jaren duren.
Hoewel de Tweede Kamer eerder moties heeft aangenomen voor een opt-outregeling bij spoedzorg, stelt het ministerie van VWS deze wetgeving uit en verbindt deze aan de implementatie van de EHDS. MIND pleit ervoor om tijdens deze implementatie voorrang te geven aan het verbeteren van de gegevensuitwisseling bij spoedzorg.
Onveilige situaties
MIND ondersteunt de oproep van zorg- en patiëntenorganisaties om de invoering van een opt-outregeling voor spoedzorg te versnellen. Hierdoor is medische informatie in acute situaties beschikbaar, tenzij de patiënt of cliënt expliciet bezwaar heeft gemaakt. Dit helpt om onnodig onveilige situaties, medicatiefouten en soms zelfs vermijdbare ziekenhuisopnames te voorkomen. Tegelijkertijd is het, gezien de gevoeligheid van (psychische) gezondheidsinformatie, essentieel dat er voldoende aandacht is voor privacy, veiligheid, regie en heldere informatievoorziening.
De meeste Nederlanders vinden overigens dat zorgverleners inzage moeten kunnen hebben in hun medische gegevens om zo de juiste zorg te kunnen leveren. Dat concluderen Patiëntenfederatie Nederland en MIND op basis van onderzoek onder ruim 10.000 deelnemers.
