Hogeschool Inholland organiseerde vorig jaar met zorgorganisatie Omring het tweedelige congres ‘Samen vindingrijk in Zorg en Welzijn’. De masteropleiding Digitale Transformatie in Zorg en Welzijn (voorheen Master AHIP) verzorgde op beide dagen twee op elkaar aansluitende workshops rond wonen, leven en zorgen in de toekomst (2040). De inzichten vanuit deze twee goed bezochte workshops werden gedeeld in editie 6 van ICT&health.
Tijdens deel I van het congres ‘Wonen, leven, zorgen in de toekomst: kies de bestemming’ werd een toekomstbeeld voor de zorg in 2040 vastgesteld, waarna gekeken werd wat er nodig is om daar te komen. Tijdens deel II werd in de workshop: ‘Wonen, leven, zorgen in de toekomst: Plan de reis’ gekeken naar de interventies die moeten worden ingezet om deze twee belangrijkste bestemmingen te kunnen bereiken.
Binnen gewenste woon-zorg communities wordt in de toekomst ingezet op samenredzaamheid en zelfvoorzienend leven. Dit wordt niet alleen ingegeven door idealisme, maar wordt vanwege personeelstekorten ook gezien als pure noodzaak. De schijf van vijf (eigen kunnen, techniek/hulpmiddelen, naasten, sociaal netwerk/instanties, professionals) wordt geïntegreerd in dit netwerk.
Hierbij vinden deelnemers het belangrijk dat het gemeenschapsdenken het individualisme gaat vervangen, er goed interprofessioneel wordt samengewerkt en dat rekening wordt gehouden met generatie- en cultuurverschillen. Bij de woon-zorg community lag de focus van de deelnemers vooral op het verbinden van de generaties en de samenredzaamheid.
Gemengde woonvormen
De genoemde mix van generaties kan ondersteund worden door in te zetten op gemengde woonvormen. Bijvoorbeeld bij nieuwbouw streven naar een school in combinatie met een verzorgings- of verpleeghuis, het liefst ook in combinatie met een kinderboerderij.
Een ander punt dat benoemd werd voor de zorg van de toekomst is doelgroepspecifieke scholing voor mantelzorgers en andere informele zorgverleners. Bijvoorbeeld op het gebied van ziektebeelden en zorghandelingen, zoals tillen. Bij voorkeur daar waar de cliënt woont, zodat de scholing direct toepasbaar is. Liefst ook met een doelgroepspecifiek online platform waar mantelzorgers laagdrempelig vragen kunnen stellen en contact kunnen hebben met andere mantelzorgers in vergelijkbare situaties.
Belangrijk is daarnaast het invullen van een ecogram, om zo het sociaal netwerk (wie doet wat) goed in kaart te brengen. Hiermee wordt duidelijk wie wat doet, zowel extra- als intramuraal. Ook zou het mooi zijn als het eenvoudiger wordt om cliënten (digitaal) in contact te brengen met andere mogelijke mantelzorgers, en op die manier vraag en aanbod van de informele zorg dichter bij elkaar te brengen. Hiervoor moet de privacywetgeving mogelijk verruimd worden.
Kwaliteit van leven
In de toekomst zal – volgens de deelnemers aan de workshops – worden ingezet op kwaliteit van leven, preventie en zelfredzaamheid. Hiervoor is echter integratie van technologie en mens nodig. Zo is de hoop dat lichamelijke beperkingen in de toekomst (deels) weggenomen worden door een directe verbinding van computer en brein, of bijvoorbeeld door de inzet van een exoskelet.
Ook zal er veel winst te behalen zijn met mobiele automatische triage, waarbij sensoren, data en AI een rol spelen in het aanbieden van de juiste zorg op de juiste plek. Deelnemers keken bijvoorbeeld naar de inzet van AI en robotisering voor het opzetten van zorgzame buurten en verminderen van eenzaamheid.
Zorgzame buurten
In aanvulling op de woon-zorg community werd ook gekeken naar zorgzame buurten, in dit geval met ondersteuning van AI en robotisering. Zo werd er gedacht aan een app waarmee mantelzorgers, maar bijvoorbeeld ook de huishoudelijke ondersteuning, laagdrempelig een melding kan maken of een vraag kan stellen. Ook als er nog geen professionele zorg wordt geboden.
Om vereenzaming te voorkomen kunnen hologrammen van partners, vrienden en/of familieleden ingezet worden, zodat reistijd geen belemmering voor contact hoeft te zijn. De robot Tessa kan doorontwikkeld worden tot een robot die met behulp van AI op cliënten kan reageren.
Lees het hele artikel in editie 6 van ICT&health. Of lees het in ons online magazine.
