Framework generatieve AI, UMCNL en Nationale Zorgreserve, en meer

In het kort zorgnieuws deze week aandacht voor de ontwikkeling van een validatieframework voor verantwoord en veilig gebruik van generatieve AI in de zorg, de beklonken samenwerking tussen UMCNL en de Nationale Zorgreserve en het verkorten van de wachttijden voor een ablatie bij Frisius MC. Verder ook aandacht voor twee bestuurlijke benoemingen; de nieuwe CEO van medisch servicecentrum Altide en een nieuw lid in de Raad van Toezicht bij Adelante.

Framework voor generatieve AI

Het landelijke RIGH:T-consortium ontwikkelt een nationaal validatieframework om te bepalen wanneer en hoe generatieve AI veilig en verantwoord in de zorg kan worden ingezet. Als use case wordt gekeken naar ambient AI scribes, AI-assistenten die tijdens consulten meeluisteren en automatisch een conceptverslag of dossiernotitie genereren. De eerste versie van het framework wordt in 2027 verwacht. Tussentijdse resultaten laten zien dat deze technologie kansen biedt om verslaglegging te verbeteren en zorgprofessionals bij hoge werkdruk te ondersteunen. Tegelijkertijd ontstaan nieuwe vraagstukken rond betrouwbaarheid, privacy en de gevolgen voor zorgverleners en patiënten. Daarom kijkt het framework niet alleen naar technische prestaties, maar naar drie domeinen: kwaliteit van documentatie, maatschappelijke waarden en de invloed op zorgverlener en patiënt.

Ethische workshops binnen het consortium wijzen onder meer op het risico van ‘deskilling’, waarbij professionals bepaalde vaardigheden minder actief gebruiken. Ook kan een ‘chilling effect’ ontstaan doordat patiënten en zorgverleners hun gedrag aanpassen wanneer gesprekken worden opgenomen. Daarnaast blijkt de verwachte tijdwinst niet vanzelfsprekend, omdat het controleren van door AI gegenereerde verslagen eveneens tijd kost. Een belangrijke voorlopige conclusie is dat de meerwaarde en risico’s sterk afhankelijk zijn van de context, zoals het type consult, werkprocessen en de organisatie. Validatie binnen de eigen zorgpraktijk blijft daarom noodzakelijk. Het uiteindelijke framework moet zorgorganisaties een landelijke evaluatiestandaard en praktische handvatten bieden voor verantwoorde toepassing van generatieve AI.

UMCNL en Nationale Zorgreserve

UMCNL en de Nationale Zorgreserve gaan samenwerken om de continuïteit van zorg tijdens toekomstige crises beter te waarborgen. UMCNL-voorzitter Hans van Goudoever en Charlotte de Schepper, bestuurder van SES en de Nationale Zorgreserve, hebben hiervoor een convenant ondertekend. Universitair medische centra die tijdens een crisis te maken krijgen met acute en tijdelijke capaciteitsproblemen kunnen een beroep doen op zorgreservisten. Daarvoor moeten vooraf verschillende organisatorische stappen worden gezet. Door deze voorbereidingen nu al te treffen, moet inzet tijdens een crisis sneller en effectiever kunnen plaatsvinden.

Volgens de organisaties kunnen umc’s door hun regiefunctie bovendien bijdragen aan een betere doorstroom binnen de gehele zorgketen. Met gezamenlijk ruim 80.000 medewerkers vormen zij daarnaast een belangrijk potentieel voor de Nationale Zorgreserve. De komende periode onderzoeken beide partijen hoe zij hun samenwerking verder kunnen versterken en de zorgcapaciteit in crisissituaties kunnen ondersteunen.

Kortere wachttijden ablatie

Frisius MC heeft de wachtlijst voor ablaties bij hartritmestoornissen met 30 procent teruggebracht, van bijna 200 naar ongeveer 140 patiënten. Daarmee is de wachttijd met bijna vijf weken verkort. Aanleiding voor de verbeteringen was de groeiende vraag naar ablaties, terwijl behandelkamers, zorgprofessionals en ziekenhuisbedden beperkt beschikbaar zijn.

Samen met Integrated Health Solutions van Medtronic heeft Frisius MC het volledige zorgpad, van verwijzing tot nazorg, opnieuw ingericht. Verwijzingen bevatten nu betere informatie, op de polikliniek kunnen meer nieuwe patiënten worden gezien en de behandelplanning sluit beter aan op de daadwerkelijke duur van een ablatie. Daardoor kunnen op ongeveer de helft van de behandeldagen vier in plaats van drie patiënten worden behandeld. Ook gaan meer patiënten dezelfde dag naar huis. Dat percentage steeg van ongeveer 4 procent in 2025 naar gemiddeld 30 procent in 2026, met behoud van medische veiligheid als uitgangspunt.

Nieuwe CEO Altide

Astrid Prieckaerts is per 1 september 2026 benoemd tot directeur-bestuurder en CEO van medisch servicecentrum Altide. Samen met CFO Bastiaan van Houselt vormt zij de Raad van Bestuur. Prieckaerts heeft ruime bestuurlijke ervaring in de gezondheidszorg en werkte eerder bij onder meer Bevolkingsonderzoek Nederland, Erasmus MC en Careyn. Ook begeleidde zij grootschalige technologietransformaties. Haar loopbaan begon als registeraccountant bij PwC. Als CEO wil Prieckaerts bijdragen aan het verder ontwikkelen van zorg op afstand en digitale toepassingen waarmee mensen thuis ondersteuning kunnen krijgen. Tegelijkertijd moeten deze oplossingen zorgprofessionals en het netwerk rondom cliënten ontlasten.

Volgens RvC-voorzitter Rian Vreeburg brengt Prieckaerts een combinatie van zakelijkheid en verbindend vermogen mee. Samen met Van Houselt moet zij de positie van Altide op het gebied van zorg op afstand verder versterken en met medewerkers, management en andere betrokken partijen werken aan de toekomstvisie van de organisatie.

Nieuw RvT-lid Adelante

Sandra Mulder is per 15 augustus 2026 benoemd tot lid van de Raad van Toezicht van Adelante. Haar benoeming vond plaats op voordracht van de Centrale Cliëntenraad. Mulder heeft ruime ervaring in de zorg als anesthesioloog, adviseur en toezichthouder. Daarnaast brengt zij persoonlijke ervaring mee als patiënt binnen de revalidatiezorg.

Met haar medische en bestuurlijke achtergrond moet Mulder bijdragen aan het toezicht op de gespecialiseerde zorg van Adelante, waarbij de behoeften van patiënten centraal staan. De Raad van Toezicht richt zich daarbij op integriteit, onafhankelijkheid en diversiteit. Adelante verwacht dat Mulder met haar kennis, betrokkenheid en persoonlijke perspectief een waardevolle aanvulling vormt op het toezichthoudende team.

Tips, suggesties of persberichten kunnen per e-mail gestuurd worden naar redactie@icthealth.nl. Check ook de content van onze redactieraad en gastauteurs. En van de deskundigen in onze Innovation Partners Group.