Rechter: geen Europese aanbesteding EPD Groninger ziekenhuizen

wo 22 april 2026 - 08:12
Samenwerking in de zorg
Nieuws

Het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft in hoger beroep in een kort gedingzaak geoordeeld dat de Groningse ziekenhuizen UMCG, OZG (Scheemda) en Treant (Emmen, Hoogeveen en Stadskanaal) hun elektronisch patiëntendossier (EPD) niet opnieuw hoeven aan te besteden. Dat meldt Rechtspraak.nl.

Het UMCG liet in 2015, na een Europese aanbesteding, zijn EPD ontwikkelen en onderhouden door Epic Systems. Deze overeenkomst loopt in ieder geval nog tot 2029. De ziekenhuizen OZG en Treant gebruiken momenteel een EPD van Nexus AG, maar deze leverancier heeft aangekondigd te stoppen met het aanbieden van EPD’s in Nederland in de huidige vorm.

Beide ziekenhuizen willen hun systemen daarom onderbrengen in het EPD van het UMCG, wat aanzienlijk goedkoper is dan het ontwikkelen van een nieuw systeem. Deze samenwerking werd vorig jaar aangekondigd onder de naam Shared Care Noord.

Bezwaren afgewezen

Softwareleverancier ChipSoft, marktleider in Nederlandse ziekenhuizen met het EPD HiX (circa 76 procent marktaandeel begin 2026), verzette zich tegen deze constructie. Volgens het bedrijf kan een dergelijk regionaal EPD niet zonder nieuwe Europese aanbesteding worden gerealiseerd. ChipSoft eiste dat de ziekenhuizen alsnog een aanbesteding zouden uitschrijven en dat het UMCG inzage zou geven in contractstukken en andere documenten.

De voorzieningenrechter in Groningen gaf ChipSoft eerder gelijk en verbood het UMCG om met het project verder te gaan. Daarbij werd een dwangsom opgelegd van 100.000 euro per dag. Het hof schorste die dwangsom al op 3 maart 2026.

In hoger beroep oordeelt het hof nu anders. Doorslaggevend is dat het UMCG in de aanbesteding van 2015 al expliciet vroeg om een EPD waarop andere ziekenhuizen konden aansluiten. Epic bood die mogelijkheid destijds aan. Volgens het hof mag het UMCG die optie nu benutten door OZG en Treant gebruik te laten maken van het bestaande systeem, zonder dat daarvoor een nieuwe aanbesteding nodig is. Voorwaarde is wel dat de kosten voor het gebruik van het EPD door de aangesloten ziekenhuizen zelf worden gedragen. De invulling daarvan verschilt voor Treant en OZG.

Het hof oordeelt daarnaast dat OZG niet verplicht is om zelf Europees aan te besteden. Voor Treant had de voorzieningenrechter dat eerder al vastgesteld.

Vervolgprocedure en proceskosten

ChipSoft heeft naast het kort geding ook een bodemprocedure aangespannen tegen het UMCG. Volgens het hof moet de rechter in die procedure eerst bepalen welke stukken het UMCG moet overleggen en in hoeverre delen daarvan mogen worden afgeschermd vanwege bedrijfsgeheimen. Het hof loopt daar niet op vooruit.

Per saldo vernietigt het hof het eerdere vonnis van de voorzieningenrechter grotendeels en veroordeelt het ChipSoft tot betaling van een deel van de proceskosten.

Gezamenlijk EPD

De drie noordelijke ziekenhuizen werken sinds 2025 samen aan één gezamenlijk EPD binnen het samenwerkingsverband Shared Care Noord. Het systeem moet de zorg sneller, veiliger en beter maken en geldt volgens de betrokken partijen als een unieke stap binnen Nederland. De ontwikkeling vindt plaats met ondersteuning van Epic Systems, met als doel ingebruikname in 2027.

De samenwerking komt voort uit bredere druk op de zorg: een groeiend aantal ouderen en chronisch zieken en een afnemend aantal zorgverleners. Volgens de betrokken bestuurders maakt dit intensievere samenwerking en betere gegevensuitwisseling noodzakelijk.

Op dit moment werken zorginstellingen nog veelal met afzonderlijke systemen. Hoewel gegevensuitwisseling op onderdelen mogelijk is, blijft deze vaak complex en foutgevoelig. Een gezamenlijk EPD moet die versnippering doorbreken en zorgen voor structureel betere beschikbaarheid van patiëntgegevens.

Verwachte voordelen

Met één gezamenlijk dossier krijgen zorgverleners een vollediger beeld van de patiënt. Dat moet leiden tot minder herhaling van onderzoeken, minder dubbele handelingen en minder reisbewegingen voor patiënten. Ook kan sneller en beter worden gehandeld, bijvoorbeeld bij spoedsituaties, doordat relevante informatie zoals medicatie en allergieën direct beschikbaar is.

Daarnaast wordt gewerkt aan één patiëntportaal waarin afspraken, uitslagen en medische informatie samenkomen. Dit moet de gebruiksvriendelijkheid vergroten ten opzichte van de huidige situatie met meerdere systemen en accounts.

De uitspraak van het gerechtshof biedt daarmee niet alleen duidelijkheid in deze specifieke zaak, maar kan ook van invloed zijn op toekomstige regionale samenwerkingen rond digitale zorginfrastructuur.